Jarduera horren kaltegabetasuna babesten duten txostenak errealitate burugogorraren aurka doaz, putreen erasoak gero eta sarriago gertatzen dira eta gure lurraldeetan putreen gehiegizko populazioak haien ohiturak aldatzea eragiten du, animalia harrapari bihurtuz.
Gure lurraldean urteetan zehar gertatu den putreen gehiegizko elikaduraren ondorioz, putreen populazioa gehiegi handitu da gaur egungo sarraski-haragia ekoizmen ahalmenerako. Baso eta etxeko animalien heriotza naturalak ez dira nahikoak gaur egun dugun putre populazioa mantentzeko.
Egoera horren ondorioz, nahiz eta Europako zonalde batzuetan putreen presentzia oraindik nulua edo urria izan, Bizkaian putreen benetako gain-populazioa dago.
Karrantzara erakartzen baditugu, gosez geratzen badira eta gainera, harrapatzeko ohiturak hartu badituzte, non gertatuko dira erasoak?
Egoera gehiago korapilatzeko, Karrantzan, engainuen bidez bistaratzeak eskaintzen diren ekimen ludikoa agertu da. Hau da, haragia barreiatzen da animalia baten heriotza itxura emateko, saiak behatu eta argazkiak atera ahal izateko ordaintzen duten pertsonak egon daitezen, horren ondoren Karrantzan sai talde handi bat arrasto gisa utziz.
ENBAren ustez, jarduera hori kaltegarria izateaz gain, iraingarria ere bada baserritarrentzat, saiek animalia bizien aurkako erasoak esponentzialki areagotzen dituztela ikusten baitute.
Beharrezkoa da Bizkaian saiak erauzten hastea.
Bizkaiko eremu jakin batzuetan saien gehiegizko populazioa dela eta, gero eta traumatikoagoa eta arriskutsuagoa da eremu horietan (batez ere mendietan) abeltzaintza-jarduera garatzea.
Horregatik, ENBAk saien elikadura artifiziala geldiarazteko eskatu du, harik eta inguruko lurralde eta autonomia-erkidego guztiek saien presentzia beren lurraldean ere onartzeko konpromisoa hartzen duten arte.
Gainera, ENBAk beharrezkotzat jotzen du saiak erauzteko eta beste eremu batzuetara lekualdatzeko kanpaina bat egitea. Ildo horretan, esperientzia arrakastatsuak daude, hala nola saiak Extremaduratik Sardiniara eramatea. Nolanahi ere, ENBAk uko egiten dio saiak helburu ludikoekin elikatzeari.
Azken batean, beharrezkoa da Bizkaian garatzen ari den ingurumen-politika birpentsatzea, abeltzaintza desagertzea eragiten ari baita, traumatizatutako abeltzain askorekin eta egoera guztiz bidegabearekin.
Albisteak
Duela bi hilabete baino gehiago, Diputatuen Kongresuak, Elikagaien Xahuketa Prebenitzeko Legearen tramitazioaz baliatuz, otsoa Lespre zerrendatik ateratzea onartu zuenetik, Eusko Jaurlaritzak jarduerarik eza kezkagarria erakutsi du, otsoaren aleak ateratzeko inolako pausorik eman gabe, Bizkaia eta Araba zonaldeetan ganaduari eraso egiten ari den espeziea baita.
Kantauriar Itsasertzeko komunitateek lehen urratsak eman dituzte abeltzaintza estentsiboari hainbeste kalte egiten dion otsoaren aleak ateratzeko, baina Eusko Jaurlaritzak, eta zehazkiago, Ingurumen Sailak, gai horretan eskumena duenak, ez du bizi-seinalerik ematen, eta horrek kezka handia sortzen du euskal abeltzaintzaren sektorean, pasotismo horrek kalte handia egiten baitio gure abeltzaintza estentsiboari.
Horregatik guztiagatik, ENBAtik Eusko Jaurlaritzari eskatzen diogu erreakzionatu dezala eta aktiba ditzala behingoz otsoen erauzketak Euskadin.
San Ixidro bezperan sinatu zuten, Gipuzkoako Foru Aldundia eta Enirio-Aralar Mankomunitatearen arteko akordioa 2025-2035 eta sinaduraren aktoa gizarteratzerakoan, bi erakundeen artean azken urteetan izandako liskarrak eta tirabiren amaiera irudikatu nahi izan zen.
Akordio politikoa irakurri eta berarekin batera doan “Enirio-Aralar Mankomunitateko lurraldea antolatzeko plan orokorra (2025-2035)” izeneko dokumentua aztertu ostean, Gipuzkoako ENBA nekazal sindikatuak honako balorazioa egiten du:
1- Positibotzat jotzen dugu, azken urteetan bi erakundeen artean izandako liskarrak eta tirabirak amaitzea, elkarlana bideratzea eta datozen urteetarako, Enirio-Aralarko eremuan egingo diren lan eta aktuazioen gida izatea.
2- Akordioa izatea eta elkarlana bideratzea oso positiboa da, baina, akordioa eta plana aztertzean, berehala jabetzen gara ez dela nahikoa, hau da, positiboa baina eskaxa dela, are gehiago azken urteetan bai gure sindikatuak bai abeltzainen koletibotik mahaigaineratutako beharrak kontuan izanik.
3- Plan orokorrak 10 urteko epea finkatzen du bertan finkatutako helburuak betetzeko, besteak beste, artzaien txaboletara eta goiko larretokietara sarbideak egiteko eta gure ustean, azken urteetako geldialdiari, beste hamar urte eranstea, gehiegizkoa da, are gehiago, kontuan izaten badugu, administrazioko plangintzen kunplimendua atzeratu egin ohi dela.
4- Plan orokorrean 3 bide bakarrik aurreikusten dira (Arritzaga, Elutseta eta Pagabe) eta gure ustean, oso motz geratzen dira, abeltzainek dituzten eta markatu zituzten beharrekin aldenduz gero. Sarbideei dagokionez, ENBAren ustean, 2015-2019 kudeaketa planean jasotzen ziren sarbideak ezinbestekoak dira, hala nola, Goroskintxuko bigarren fasea Saltarriraino luzatzea, Ariñate-Igaratza “V” deritzoguna osatu, Pardeluts, Latosa, Zotaleta, Pagabe eta Egurral (tarteko Beltzulegi barne).
5- Kezkagarritzat jotzen dugu, beste behin, plan orokorrean abere espezien arteko borroka planteatzea, hau da, ardi,behor eta behien artekoa eta ENBAren ustean, horrelako planteamendurik ez dute zentzurik, mendiak jasan dezakeen abere zama gainditzen ez den bitartean eta mendia, azienda bitartez, modu orekatuan egiten den heinean.
6- Azkenik, Plan Orokorra abeltzain guztien aurrean aurkeztea eta aztertzea eskatzen dugu, bere tramitazio ofizialari heldu baino lehen behintzat.
2025-05-20
ENBAk eta UCEk lankidetza hitzarmena sinatu dute baserritar eta kontsumitzaileen interesak babesteko
ENBA nekazal sindikatuak eta UCEk, Euskadiko kontsumitzaileen elkarteak, lankidetza hitzarmena sinatu dute bi kolektiboen interesak defendatzeko eta bultzatzeko, baserritarrak eta kontsumitzaileak.
Hitzarmenak berak jasotzen duenez, aliantza horren helburuak hauek dira:
- Kontsumo arduratsua, kontzientea eta jasangarria sustatzea.
- Tokiko kontsumitzaileen eta ekoizleen interes komunak defendatzea.
- Gertuko, sasoiko eta kalitatezko produktuak sustatzea.
- Nekazaritzako elikagaien katean gardentasun handiagoa lortzen laguntzea.
ENBAtik uste dugu baserritarren eta kontsumitzaileen arteko aliantza hau onuragarria izango dela elkarrekin joatera behartuta dauden bi kolektiboentzat.
COPA-COGECAk, nekazari eta abeltzainak elikadura katean indartzearen aurka dauden zenbait eragileren presiopean, jarrera dokumentu bat onartu berri du, ENBAk “desegokitzat” jotzen duena, Europako Batzordea bera planteatzen ari den neurri asko “deskafeinatu eta efektu errealik gabe” uzten dituelako.
ENBA, en total sintonía con la Unión de Pequeños Agricultores y Ganaderos (UPA), ha mostrado su desacuerdo con un documento aprobado por el COPA-Cogeca en relación con las prácticas comerciales desleales, pues considera dicha propuesta “desacertada e inasumible”.
“Nos parece un documento que no atiende a las demandas de los millones de agricultores de toda la UE que salimos a la calle recientemente”, aseguran desde ENBA. “La mayoría de las medidas planteadas por el COPA-Cogeca no van en la dirección correcta al debilitar los mecanismos haciéndolos voluntarios o estableciendo excepciones sectoriales”, han explicado.
ENBA no comparte que el COPA-Cogeca se muestre a favor de la voluntariedad de los contratos, e incluso que estos puedan ser de carácter oral. “Hemos luchado años para que los contratos sean obligatorios y por escrito”, reconocen.
ENBA lamenta el posicionamiento respecto a la contractualización en el caso de las cooperativas. “El COPA-Cogeca debería aceptar”, señalan, la propuesta de la Comisión Europea de establecer excepciones a las cooperativas sobre la obligatoriedad de los contratos, siempre que en sus estatutos o en las normas y decisiones previstas se recojan disposiciones que recojan la forma de fijar el precio, la cantidad y pago por calidad y los plazos de pago.
El documento del COPA-Cogeca acepta que no se obligue a firmar contratos por escrito en el caso de que el primer comparador sea una microempresa —menos de 50 empleados o 10 millones de euros de negocio al año—, la estructura más habitual en el sector.
Respecto al registro de contratos, ENBA recuerda que la experiencia española es clara: “no ha habido ni una sola operación que una cooperativa haya perdido por el incremento de carga administrativa. El registro es una garantía de que los contratos se firman y de que los plazos de pago se cumplen”.
De esta manera ENBA quiere poner de manifiesto su “claro apoyo a la propuesta” que fue recientemente presentada por la Comisión Europea como respuesta a las demandas de agricultores y ganaderos que el año pasado pararon Europa pidiendo precios justos y mayor poder de negociación en las relaciones comerciales.
- Gipuzkoako ENBA sindikatuak fiskalitate alorrean egindako lanak, bere fruituak eman ditu
- ENBAk haragi enpresa batzuen publizitate engainagarriarekin amaitzea eskatzen du, euskal erreferentzietara jotzen baitute kanpoko haragiarekin bakarrik lan egiten duten bitartean.
- Otsoa LESPRE zerrendatik ateratzea onartu du Kongresuak
- ENBA kezkatuta Tolosako hiltegiaren egoera larriarekin eta greba deialdiarekin
- “Gure herriak elikadura-estrategia propioa landu, adostu eta sustatu behar du” dio Iñaki Goenaga ENBAko presidenteak